Psychologische en sociale gevolgen

Hoewel het niet gebruikelijk is om je zorgen over je ademgeur te delen met je naasten of anderen, is dit in feite een onderwerp dat veel mensen bezighoudt. In een enquête onder 3290 mensen in Japan gaf 20 % toe zich „voortdurend bezorgd en ongerust“ te voelen over hun ademgeur en 60 % „af en toe“. Slechts de overige 20 % gaf aan zich ‘nooit zorgen te maken over hun adem’.

Deze bezorgdheid over de geur van de adem komt duidelijk tot uiting in de zeer hoge consumptie van kauwgom en mondspoelingen, producten die overal te koop zijn in supermarkten, kleine winkels en tankstations.

Uit een onderzoek dat in 1994 in de Verenigde Staten werd uitgevoerd, bleek dat er meer dan 2 miljard dollar was uitgegeven aan de aankoop van deze producten, waardoor er een heuse markt was ontstaan. Uit een ander onderzoek bleek dat ongeveer 60 % van de vrouwen en 50 % van de mannen regelmatig specifieke producten gebruikt om hun adem te verfrissen.

Het besef dat men last heeft van slechte adem, of dit nu werkelijk zo is of slechts een waanvoorstelling, heeft vaak een grote invloed op iemands gedrag en emoties, en dit kan ernstige gevolgen hebben voor de kwaliteit van leven (ongeacht iemands culturele of sociale achtergrond).

Gevolgen voor het gedrag

Een ander baanbrekend wetenschappelijk onderzoek, uitgevoerd door onderzoekers van het Institut de l’Haleine, heeft een aantal verdedigingsmechanismen aan het licht gebracht in het gedrag van mensen die zich ervan bewust zijn dat ze een slechte adem hebben (in een poging om de aanwezigheid van halitose te verbergen of de impact ervan op hun omgeving te minimaliseren). Namelijk:

• Een beperking van de mondelinge communicatie
  (met name in gesloten of krappe ruimtes)
• Een afstand op interpersoonlijk vlak
• Vaker communiceren via signalen of gebaren
• Een duidelijke neiging om de mond met de hand te bedekken tijdens het spreken
• Een kortere uitademing

Er zijn ook andere gedragingen waargenomen bij mensen die zich zorgen maken over hun slechte adem. Zich bewust van de sociale gevolgen van halitose en in een wanhopige poging om de geur te verbergen en sociaal geaccepteerd te worden, poetsen deze mensen hun tanden op een dwangmatige manier (meer dan 5 keer per dag), maken ze veelvuldig gebruik van mondwater en kauwgom, en gaan ze soms zelfs zo ver dat ze gaan roken. Maar deze oplossingen zijn weinig effectief, omdat ze het probleem slechts tijdelijk verdoezelen.

Psychologische en emotionele gevolgen

Het Instituut voor Mond- en Ademgezondheid heeft, aan de hand van onderzoeken onder grote steekproeven uit de bevolking, onomstotelijk aangetoond dat slechte adem het sociale leven beperkt, angstgevoelens versterkt, intieme relaties verstoort en het geluksgevoel van de persoon die eraan lijdt vermindert.

De meest voorkomende psychologische gevolgen variëren van een afname van het zelfvertrouwen en het zelfbeeld tot chronische angst of stress. In sommige gevallen worden mensen met halitose gepest en gekleineerd door hun omgeving (bijvoorbeeld collega’s of medestudenten). Sommige patiënten beweren zelfs dat ze het slachtoffer zijn geweest van discriminatie bij een promotie op het werk of dat ze een traumatische situatie in het gezin hebben meegemaakt, zoals een scheiding, vanwege dit probleem.

In de belangrijkste medische database van de Verenigde Staten (PubMed/Medline) worden enkele gevallen vermeld van mensen die zelfmoord hebben gepleegd vanwege halitose en het extreme onbehagen dat dit in hun leven had veroorzaakt.

Dat slechte adem een grote invloed heeft op iemands levenskwaliteit, blijkt duidelijk uit het feit dat de psychologische gevolgen ervan verdwijnen na een succesvolle behandeling. In 2010 publiceerde het Instituut voor Mond- en Ademgezondheid de resultaten van de behandeling van een groep patiënten, waaruit bepaalde gunstige effecten bleken:

Kortom, de resultaten van het onderzoek bevestigden wat al vermoed werd: de grootste impact van halitose is van psychologische en sociale aard. In vergelijking met andere aandoeningen op het gebied van de stomatologie en tandheelkunde (zoals chronische pijn en temporomandibulaire dysfunctie, mondbrandsyndroom, het gebruik van uitneembare prothesen), is halitose de aandoening met de grootste psychosociale impact. Het is duidelijk dat, hoewel halitose zelden een levensbedreigend risico voor een patiënt vormt, er zowel door zorgverleners als door familie en vrienden van mensen die eraan lijden meer aandacht aan moet worden besteed.

Het concept

Laten we openlijk over halitose praten om de door wetenschappers gebruikte terminologie beter te begrijpen en te leren kennen.

1. Wat is halitose?
2. Psychologische en sociale gevolgen
3. Slechte adem door de jaren heen – een historisch overzicht

De oorzaken

Laten we eens kijken naar de meer dan 80 mogelijke oorzaken van slechte adem, op basis van het meest recente internationale onderzoek.

1. De stoffen die een onaangename geur veroorzaken
2. De oorzaken van halitose of slechte adem
2.1 Oorzaken in de mond
2.2 Oorzaken in de luchtwegen
2.3 Oorzaken in het spijsverteringskanaal
2.4 Systemische, voedings- en levensstijlgerelateerde oorzaken
2.5 Neuropsychologische oorzaken

De diagnose

Laten we nagaan welke klinische methoden het meest effectief zijn voor een nauwkeurige diagnose van de oorzaak van halitose, zodat we de beste behandeling kunnen kiezen.

1. Diagnostische methoden
1.1 Zelfbeoordeling
1.2 Organoleptische reuktests
1.3 Meting van gasvormige stoffen in de adem
1.4 Laboratoriumanalyses
2. Psychologische tests
3. Begeleidende symptomen en factoren